Abbaye de Chaise-Dieu-du-Theil

Abbaye de Chaise-Dieu-du-Theil to dawne opactwo w miejscowości Chaise-Dieu-du-Theil, w departamencie Eure, w Normandii. Zespół klasztorny leży nad rzeką Iton i należy do najstarszych śladów osadnictwa zakonnego w tej części regionu.

Skąd wzięło się to miejsce?

Historia zaczyna się na początku XII wieku, gdy pustelnik Hugues du Désert wraz z uczniami otrzymał ziemię i dary od Roberta z Meulan, hrabiego Leicester i Breteuil. Pierwotna pustelnia nosiła nazwę Notre-Dame du Désert. Około 1128 roku wspólnota przeniosła się bliżej rzeki Iton dzięki fundacji Richera II z L'Aigle, a nowe miejsce nazwano Casa Dei — Dom Boży. Stąd wzięła się nazwa Chaise-Dieu.

Kiedy powstał kościół klasztorny?

Kościół konsekrowano 2 października 1132 roku. Obrzędu dokonali biskup Évreux i arcybiskup Yorku, w obecności Richera II z L'Aigle oraz jego matki Julienny du Perche i żony Beatrycze. Kilka lat później, w 1135 roku, opiekę nad wspólnotą objął król Anglii Henryk I Beauclerc. W latach 1137-1138 papież Innocenty II potwierdził wcześniejsze nadania Richera II.

Jaki zakon prowadził opactwo?

Klasztor funkcjonował jako podwójny — żeński i męski — pod regułą zakonu z Fontevraud, założonego przez Roberta d'Arbrissel. Był to jedyny klasztor normandzki, który przyłączył się do tej reguły, co czyni go wyjątkowym w skali regionu. Zakonnice mieszkały po jednej stronie Iton, a spowiednicy i księża po drugiej — z tego podziału wywodzi się dzisiejsza nazwa gminy, łącząca dawne osady Chaise-Dieu i Theil.

Co przetrwały wojny i rewolucja?

W XVI wieku, w czasie wojen religijnych, mniszki musiały czasowo opuścić klasztor. W kolejnym stuleciu prowadzono prace remontowe — w 1722 roku odnowiono nawę kościoła za czasów przeoryszy Angélique d'Osmont. Wspólnota z czasem malała: w 1788 roku liczyła już tylko osiem zakonnic. Rewolucja Francuska przypieczętowała los opactwa — w 1790 roku majątek sprzedano jako dobro narodowe za 38 000 liwrów.

Co można dziś zobaczyć na miejscu?

Do naszych czasów zachował się kościół pod wezwaniem świętego Jana, który w 1501 roku uzyskał status kościoła parafialnego, a także zabudowania klasztorne — pawilon wjazdowy, duży pawilon oraz mniejszy pawilon z 1559 roku. Widoczne są również pozostałości starszego kościoła. Cały zespół wpisano do rejestru zabytków historycznych dekretem z 6 stycznia 1971 roku.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Abbaye de Chaise-Dieu-du-Theil? W gminie Chaise-Dieu-du-Theil, w departamencie Eure, w regionie Normandia, nad rzeką Iton.

Kiedy powstało opactwo? Wspólnota zawiązała się na początku XII wieku (ok. 1120-1125), a kościół klasztorny konsekrowano w 1132 roku.

Jakiemu zakonowi podlegało opactwo? Regule zakonu z Fontevraud — jako jedyny klasztor tego typu w Normandii, funkcjonował jako wspólnota podwójna, żeńska i męska.

Czy budynki zachowały się do dziś? Tak — ocalał kościół świętego Jana oraz kilka pawilonów klasztornych, w tym jeden z 1559 roku. Zespół chroniony jest jako zabytek historyczny od 1971 roku.