Zabytki w Niemczech
Lista 544 miejsc z kategorii Zabytki w Niemczech — z opisami, zdjęciami i wizytami od społeczności NextOnTrip. Miejsca rozmieszczone są w 480 miejscowościach. Najpopularniejsze miejsca według społeczności: Burg Sachsenstein, Hohenneuffen Castle, Herrenhaus Divitz.
-
Alte Burg Neustadt-Glewe
Neustadt-Glewe
Alte Burg Neustadt-Glewe to średniowieczny zamek w Neustadt-Glewe w Meklemburgii, uchodzący za najstarszą zachowaną warownię obronną tego regionu. Dziś pełni funkcję muzeum i punktu informacji turystycznej, a raz w roku staje się sceną dla jarmarku rycerskiego. Skąd się wzięła Alte Burg? Zamek powstał w połowie XIII wieku. Miasto Neustadt-Glewe po raz pierwszy pojawia się w dokumentach w 1248 roku, więc twierdza należy do najstarszych elementów jego dziejów. Jej obronny charakter widać do dziś: to nie pałac, lecz budowla wznoszona z myślą o bezpieczeństwie. Co zobaczysz na miejscu? Najważniejsze elementy kompleksu to: Bergfried, czyli główna wieża obronna zamku, „Neues Haus" (Nowy Dom), dawny książęcy budynek mieszkalny, pomieszczenie obronne w wieży z rzadko spotykaną podwójną strzelnicą. Podwójna strzelnica to dobry szczegół do wypatrzenia, jeśli interesuje cię dawna sztuka obrony. Dlaczego warto tu zajrzeć? Alte Burg łączy kilka rzeczy w jednym miejscu: autentyczną średniowieczną architekturę obronną, wystawę o historii miasta oraz praktyczną informację turystyczną. Dzięki temu łatwo zrozumieć, jak zamek wpisywał się w życie okolicy, a po wizycie od razu zaplanować dalszy spacer po Neustadt-Glewe. Dla osób zainteresowanych historią Meklemburgii to jeden z ciekawszych przystanków w regionie. Znani goście W 1629 roku na zamku przez trzy dni przebywał wódz Albrecht von Wallenstein. W 1712 roku do miasta zawitał z kolei car Piotr I. Te wizyty pokazują, że Neustadt-Glewe leżało na szlakach, którymi poruszali się możni tamtych czasów. Muzeum, informacja turystyczna i wydarzenia W murach zamku działa muzeum poświęcone historii twierdzy i miasta. Mieści się tu także miejska informacja turystyczna (Stadtinformation), więc to naturalny punkt startu zwiedzania okolicy. Co roku odbywa się tu średniowieczne święto zamkowe (Burgfest), a w sezonie zimowym także jarmark bożonarodzeniowy Burg-Weihnacht. Najczęstsze pytania Czy Alte Burg to najstarszy zamek w Meklemburgii? Uchodzi za najstarszą zachowaną warownię obronną w Meklemburgii. Datuje się ją na połowę XIII wieku. Co jest w środku? Muzeum historii zamku i miasta oraz informacja turystyczna. Sam kompleks obejmuje wieżę Bergfried i książęcy Neues Haus. Czy można tu spotkać wydarzenia? Tak. Co roku odbywa się średniowieczne święto zamkowe, a zimą jarmark Burg-Weihnacht. Terminy sprawdź na stronie miasta lub w informacji turystycznej przed wizytą. Czy warto zaplanować więcej niż godzinę? Sam zamek jest niewielki, więc zwiedzanie muzeum i dziedzińca zajmie rozsądną część dnia, zwłaszcza gdy dodasz spacer po starówce Neustadt-Glewe. Kiedy najlepiej przyjechać? Jeśli lubisz atmosferę rekonstrukcji historycznych, wybierz termin święta zamkowego. Spokojniejszą wizytę zaplanujesz poza dniami wydarzeń.
-
Falkenstein Castle
Dettingen am Albuch
Falkenstein Castle (Burg Falkenstein) – ruiny zamku na Jurze Szwabskiej Falkenstein Castle, po niemiecku Burg Falkenstein, to ruina średniowiecznego zamku położona w pobliżu Dettingen am Albuch, dzielnicy miasta Gerstetten w powiecie Heidenheim w Badenii-Wirtembergii. Główna część warowni stała na skale nad doliną Eselsburger Tal, a dziś najlepiej zachowała się dawna przedzamcze. Gdzie leży zamek? Ruiny znajdują się we wschodniej części Jury Szwabskiej. To okolica pagórków, lasów i skalistych dolin, które od dawna przyciągają spacerowiczów i miłośników krajoznawstwa. Najbliższą miejscowością jest Dettingen am Albuch, a administracyjnie teren należy do Gerstetten. Jaka jest historia Falkenstein? Pierwsza znana wzmianka o zamku pochodzi z około 1150 roku. Występuje w niej jako siedziba rodu Falkensteinów, a w źródłach pojawia się Gotebertus de Valkenstain. W kolejnych stuleciach warownia zmieniała właścicieli. Wśród rodów wiązanych z nią wymienia się panów z Faimingen oraz hrabiów Helfenstein. Z późnego średniowiecza pochodzą informacje o zastawie zamku przez margrabiego Brandenburgii na rzecz księcia Konrada von Teck w 1349 roku oraz o sprzedaży przez księcia Fryderyka von Teck rodzinie Rechbergów w 1390 roku. Między 1430 a 1450 rokiem zamek rozbudowano. Wojna trzydziestoletnia przyniosła mu kres jako obiektowi obronnemu: w 1634 roku został zniszczony. Później rozbierano go dalej, część murów zburzono w 1740 roku, a kolejne w 1818 roku. Takie rozbiórki były w regionie częste, bo kamień z opuszczonych warowni służył do budowy innych obiektów. Co można zobaczyć dzisiaj? Najlepiej zachowała się dawna Vorburg, czyli przedzamcze. Obecnie jest ono użytkowane jako gospodarstwo znane pod nazwą „Domäne Falkenstein". Pozostałości zamku głównego, czyli Kernburg, wyróżniają się tym, że wznosiły się bezpośrednio na skale. Dlatego Falkenstein zalicza się do typu zamków skalnych (Felsenburg). Same ruiny są skromne, ale położenie nad doliną robi wrażenie, a sąsiedztwo skał i lasu dobrze nadaje się na krótką wycieczkę. Dla kogo to miejsce? Dla miłośników historii średniowiecznych zamków Szwabii. Dla piechurów, którzy szukają spokojnych tras na Jurze Szwabskiej. Dla fotografów, których interesują skalne formacje i krajobraz doliny Eselsburger Tal. Dla rodzin szukających prostego celu niedługiej wycieczki. Najczęstsze pytania Czy Falkenstein Castle to pełny zamek? Nie, to ruina. Zachowały się głównie fragmenty przedzamcza oraz resztki zamku głównego na skale. Kiedy zamek został zniszczony? Zniszczono go w 1634 roku, a później częściowo rozebrano w 1740 i 1818 roku. W której miejscowości leży? Obok Dettingen am Albuch, w granicach Gerstetten, w powiecie Heidenheim. Do jakiego typu należy zamek? Zaliczany jest do zamków skalnych, ponieważ część główna stała na skale nad doliną. Czy w przedzamczu coś się dzieje? Dawne przedzamcze jest dziś użytkowane jako Domäne Falkenstein. Przed wyjazdem warto sprawdzić aktualne zasady wejścia na teren, ponieważ część obiektu jest użytkowana gospodarczo.
-
Burgruine Tachenstein
Riedenburg
Burgruine Tachenstein to ruina średniowiecznego zamku wysoko nad doliną Altmühl, w pobliżu miasta Riedenburg w Bawarii. Jest jednym z trzech zamków okolicy, obok ruin Rabenstein i zamku Rosenburg, i należy do najchętniej odwiedzanych celów pieszych wycieczek w tej części Parku Natury Altmühltal. Jaka jest historia zamku Tachenstein? Zamek powstał w okresie średniowiecza wysokiego. Wznieśli go hrabiowie z Ritenburga i jest jednym z trzech zamków Riedenburga. W późnym średniowieczu twierdza często zmieniała właścicieli i stopniowo popadała w ruinę. W 1384 roku Tachenstein razem z dwoma pozostałymi zamkami Riedenburga został zastawiony hrabiom z Abensbergu. W połowie XV wieku oddzielono go od urzędu Riedenburg i nadano w lenno Michaelowi Walrabowi. W 1545 roku lenno otrzymał książęcy kanclerz Leonhard von Eck. Już w XVI wieku zamek bywał w dokumentach określany jako ruina, a Philipp Apian opisał go w latach 1566–1568 w swoich bawarskich tablicach krajowych jako zniszczony. Co można zobaczyć na miejscu? Do dziś zachowały się fragmenty muru obwodowego, ślady dawnej fosy przecinającej skalny grzbiet od strony, z której groził atak (tak zwany Halsgraben), oraz resztki budynku mieszkalnego. Z murów i z tarasu przed ruiną rozciąga się szeroka panorama doliny. Taras jest lepszym punktem widokowym niż skała Kreuzfelsen. Widać stąd Rosenburg i Rabenstein, a w oddali także zamek Prunn. Jak dojść do ruin? Tachenstein leży na szlaku Drei-Burgen-Steig, który łączy go z ruiną Rabenstein i zamkiem Rosenburg. Ścieżka odbija krótko za mostem Katzensteigbrücke i prowadzi stromo pod górę. Odcinek jest krótki, ale wymagający: wśród skał i korzeni trzeba uważać pod nogi, a pewny krok jest absolutnie potrzebny. Całą trasę trzech zamków można przejść w jeden dzień. Dla kogo to miejsce? Dla osób, które lubią krótkie, ale strome wycieczki z nagrodą w postaci widoku, oraz dla miłośników ruin i historii zamków Bawarii. Wygodne buty z dobrym bieżnikiem są tu ważniejsze niż sprzęt turystyczny. Warto połączyć wizytę z dwoma pozostałymi zamkami i zaplanować cały dzień w dolinie Altmühl. Najczęstsze pytania Czy Tachenstein to zamek, który można zwiedzać w środku? Nie, to ruina. Zachowały się mury, fragmenty fosy i resztki budynku mieszkalnego, a oglądanie sprowadza się do spaceru po terenie i podziwiania widoku. Jak trudna jest droga? Jest krótka, lecz stroma, z odcinkami skał i korzeni. Potrzebny jest pewny krok. Z którymi zamkami łączy się szlak? Drei-Burgen-Steig prowadzi do ruiny Rabenstein i do zamku Rosenburg.
-
Achalm Castle
Reutlingen
Zamek Achalm (Burg Achalm) to zrujnowana twierdza na wzgórzu nad miastami Reutlingen i Pfullingen w Badenii-Wirtembergii w Niemczech. Stoi na wzniesieniu u skraju Jury Szwabskiej, a jego sylwetka należy do najbardziej rozpoznawalnych punktów okolicy Reutlingen. Czym jest zamek Achalm? Achalm to pozostałość średniowiecznego zamku, którego początki sięgają XI wieku. Około 1030 roku hrabia Egino rozpoczął budowę na szczycie wzgórza. Dziś zwiedzający zastają ruiny murów, a nad nimi wieżę widokową z 1838 roku. To właśnie wieża przyciąga najwięcej osób, bo ze wzgórza otwiera się szeroki widok na miasto w dolinie i okoliczne tereny. Krótka historia Po powstaniu w XI wieku zamek przechodził z rąk do rąk. W 1376 roku trafił w ręce hrabiów Wirtembergii. Następnie twierdza podupadła. W 1498 roku opisywano ją jako zrujnowaną, a w XVII wieku została rozebrana, przy czym główne wyburzenie datuje się na około 1650 rok. To, co stoi dziś, jest więc ruiną ukształtowaną przez wieki zniszczeń i dodatki z XIX wieku, a nie zachowaną średniowieczną warownią. W 1930 roku na terenie zamku przeprowadzono badania archeologiczne. Dlaczego warto odwiedzić? Widoki. Położenie na wzgórzu u skraju Jury Szwabskiej daje panoramę Reutlingen, Pfullingen i okolicznego krajobrazu. Historia. Nawet w ruinie widać, jak średniowieczny ośrodek władzy został umieszczony, by panować nad doliną. Spacer. Wzgórze z zamkiem to popularny cel spaceru z Reutlingen, który łatwo połączyć ze zwiedzaniem starego miasta. Praktyczne wskazówki Załóż solidne buty, ponieważ droga na górę to podejście, a teren przy ruinach bywa nierówny. Najlepiej wybrać dzień z dobrą widocznością, bo wieża widokowa daje pełny widok dopiero przy czystym niebie. Przed wyjściem sprawdź aktualne zasady dostępu do wieży, ponieważ mogą się zmieniać w zależności od pory roku. Najczęstsze pytania Gdzie leży zamek Achalm? Na wzgórzu nad Reutlingen i Pfullingen, w Badenii-Wirtembergii, u skraju Jury Szwabskiej. Ile ma lat? Budowę rozpoczęto w XI wieku, około 1030 roku, za hrabiego Egino. Czy zamek nadal stoi? Tylko jako ruina. Został w dużej mierze rozebrany w XVII wieku, a wieża widokowa na szczycie pochodzi z 1838 roku. Jaka jest główna atrakcja? Wieża widokowa i widoki ze wzgórza na Reutlingen oraz Jurę Szwabską. Czy warto połączyć wizytę ze starym miastem w Reutlingen? Tak. Zamek dobrze uzupełnia zwiedzanie miasta, bo wzgórze góruje nad miejscem, z którego zaczyna się spacer.
-
Burgruine Poppberg
Birgland
Burgruine Poppberg to ruiny średniowiecznego zamku w gminie Birgland, w Górnym Palatynacie w Bawarii. Warownia stała na skalistym wzgórzu w paśmie Alby Frankońskiej i przez stulecia pilnowała jednego z ważnych szlaków handlowych Europy Środkowej. Jak powstał zamek Poppberg? Zamek wzniesiono w XIII wieku. Wiąże się go z hrabiami Sulzbach, jednym z możnych rodów regionu. Jego zadaniem była ochrona traktu łączącego Pragę z Norymbergą, którym wędrowali kupcy z towarami z Czech i Frankonii. Budowla zastąpiła starszą warownię na pobliskim wzgórzu Hagfels. Położenie na wysokiej skale dawało załodze szeroki widok na okolicę, a atakującym utrudniało dostęp. Kto był właścicielem zamku? Dzieje Poppbergu to historia przechodzenia z rąk do rąk, typowa dla Górnego Palatynatu. W połowie XIV wieku zamek należał do cesarza Karola IV, który budował w tym regionie swoje „Nowe Czechy" (Neuböhmen) i potrzebował punktów oparcia wzdłuż drogi do Pragi. Później władali nim m.in. margrabia brandenburski Otto oraz książęta bawarscy. W 1395 roku zamek kupił hrabia palatyn Ruprecht III. W 1505 roku obiekt włączono do utworzonego wówczas księstwa Sulzbach. W połowie XVI wieku okoliczne ziemie sprzedano chłopom, a zamek stopniowo tracił znaczenie. Bez stałego mieszkańca i funkcji obronnej popadał w ruinę. W 1791 roku przeszedł na własność państwa bawarskiego, a dziś jest w rękach prywatnych. Co zobaczyć na miejscu? Do dziś zachowały się mury i fragmenty zabudowy, a wśród nich wieża, z której rozciąga się widok na Albę Frankońską i lesiste okolice. Ruiny są dostępne dla zwiedzających, co czyni z nich dobry cel krótkiej wycieczki. Spacer po terenie zamku pozwala wyobrazić sobie układ dawnej warowni na skalistym grzbiecie. Czy Poppberg leży na szlaku pieszym? Tak. Okolice Birglandu słyną ze skalnych formacji i kilku ruin zamków, a gmina promuje je jako część swoich atrakcji turystycznych. Poppberg często pojawia się w opisach tras, takich jak Felsensteig (ścieżka skalna) i wędrówki po zamkach Birglandu. To dobry wybór dla rodzin z dziećmi i miłośników krajoznawczych spacerów, którzy łączą historię z lasem i widokami. Najczęstsze pytania Z jakiej epoki pochodzi Burgruine Poppberg? Zamek powstał w XIII wieku, w czasach hrabiów Sulzbach. Kto jest dziś właścicielem ruin? Od 1791 roku obiekt należał do państwa bawarskiego, obecnie jest własnością prywatną, ale można go zwiedzać. Dlaczego zamek był ważny? Ochraniał handlowy trakt z Pragi do Norymbergi i bywał w rękach cesarza, książąt bawarskich oraz palatynów. Czy z ruin jest widok? Tak, wieża oferuje panoramę Alby Frankońskiej. Czy to dobry cel na pieszą wycieczkę? Tak, Poppberg jest jednym z przystanków wędrówek po zamkach i skałach w okolicach Birglandu. Burgruine Poppberg to niewielki, ale ciekawy przystanek dla osób, które lubią odkrywać mniej oczywiste zabytki Bawarii. Łączy w sobie bogatą historię, malownicze położenie i łatwy dostęp, dlatego warto włączyć go do planu wyjazdu w okolice Norymbergi i Sulzbach-Rosenbergu.
-
Kohren Castle
Frohburg
Zamek Kohren (Burgruine Kohren, dawniej także Chorun lub Sahlis) to efektowna ruina średniowiecznego zamku wzgórzowego w Kohren-Sahlis, części miasta Frohburg w powiecie Lipsk w Saksonii. Z dawnej warowni zachowały się dwie wieże oraz fragmenty murów, a całość od 1936 roku chroniona jest jako zabytek archeologiczny. Gdzie leży zamek Kohren? Ruiny stoją na wzgórzu zamkowym w Kohren-Sahlis, niewielkiej miejscowości na południe od Lipska, należącej administracyjnie do gminy Frohburg. Wzgórze dawało załodze naturalną przewagę nad okolicą, dlatego miejsce wybrano pod obronną siedzibę. Dziś wyznacza ono wygodny cel krótkiej wycieczki po regionie. Jaka jest historia zamku? Pierwszą wzmiankę o warowni zwykle łączy się z rokiem 974 i kroniką Thietmara z Merseburga. W 1190 roku jako właściciele zamku występują wolni panowie von Kohren. W 1220 roku zamek kazano zburzyć, jednak około 1240 roku stał już odbudowany. Mniej więcej pół wieku później rozbudowano go i dostawiono drugą wieżę główną, czyli stołp. To właśnie ten układ dwóch wież rozpoznajemy w sylwetce ruiny do dziś. W 1357 roku Geithain i Kohren przekazano panom von Reuß. Później zamek trafił w ręce rodu von Einsiedel, który przeniósł swoją siedzibę do Gnandstein. Kohren przestał być rezydencją, a już w 1568 roku opisywano go jako opuszczony i nienadający się do zamieszkania. W czasie wojny trzydziestoletniej obiekt na krótko przywrócono do stanu zdolnego do obrony. Co zobaczysz na miejscu? Przede wszystkim dwie baszty, które górują nad zielonym wzgórzem, oraz pozostałości murów obronnych. To nie jest wyposażony zamek-muzeum, lecz klimatyczna ruina, w której łatwo wyobrazić sobie dawny układ twierdzy. Miejsce przypadnie do gustu miłośnikom historii średniowiecza, fotografii i spokojnych spacerów po mniej uczęszczanych zakątkach Saksonii. Najczęstsze pytania Czy zamek Kohren jest ruiną? Tak. Zachowały się dwie wieże i resztki murów, a pozostałe budynki nie przetrwały. Jak jeszcze nazywa się ten zamek? Spotyka się nazwy Chorun oraz Sahlis, a po niemiecku Burg Kohren lub Burgruine Kohren. W którym regionie leży zamek? W Saksonii, w powiecie Lipsk, w miejscowości Kohren-Sahlis należącej do miasta Frohburg. Od kiedy obiekt jest pod ochroną? Od 1936 roku jako zabytek archeologiczny (Bodendenkmal). Kiedy zamek opustoszał? Po przeniesieniu siedziby rodu von Einsiedel do Gnandstein przestał być rezydencją, a w 1568 roku uznano go za opuszczony i nienadający się do zamieszkania. Zamek Kohren to dobry przystanek dla każdego, kto zwiedza okolice Lipska i interesuje się dawnymi warowniami Saksonii. Dwie zachowane wieże, wielowiekowa historia pełna zniszczeń i odbudów oraz położenie na wzgórzu sprawiają, że warto tu zajrzeć, planując trasę po regionie.
-
Burg Rabeneck (Dillweißenstein)
Pforzheim
Burg Rabeneck to ruina średniowiecznego zamku w Dillweißenstein, dzielnicy Pforzheimu w Badenii-Wirtembergii. Obiekt bywa nazywany także Weißenstein. Stoi na zalesionym ostrogu skalnym nad doliną rzeki Nagold, a dziś łączy w sobie pozostałości murów i nowoczesne użytkowanie: część ruiny wykorzystuje schronisko młodzieżowe. Jaka jest historia zamku Rabeneck? Zamek powstał około 1240 roku z inicjatywy panów von Weißenstein. Zaliczany jest do tzw. zamków nizinnych, czyli położonych niżej niż typowa warownia szczytowa. Mieszkano w nim do 1295 roku, a potem budowla stopniowo traciła znaczenie. W XVII wieku mury służyły jako kamieniołom, z którego brano gotowy materiał budowlany, co przyspieszyło ich rozpad. W 1853 roku zamek przeszedł na własność państwa badeńskiego, które powstrzymało dalszy upadek ruiny. W 1917 roku właścicielem została miejska gmina Pforzheim, do której należy do dziś. Jaki jest związek z zamkiem Kräheneck? Powyżej Rabeneck wznosi się drugi obiekt, Burg Kräheneck. Był to wyłącznie zamek obronny, a oba założenia tworzyły jedną całość. W tym układzie Rabeneck pełnił funkcję właściwej siedziby mieszkalnej, a Kräheneck zapewniał ochronę z wyższego miejsca. Dzięki temu w jednym wzgórzu można zobaczyć dwa uzupełniające się elementy dawnego systemu obronnego. Czy w ruinie można dziś nocować? Tak. W 1959 roku na murach ruiny zbudowano schronisko młodzieżowe, które działa w dzielnicy Dillweißenstein w dolinie Nagoldu. Budynek włączono w części zabytkowej, objętej ochroną konserwatorską budowli. To nietypowe połączenie: goście mogą spać w miejscu o ponad ośmiusetletniej tradycji, a mury zamku stają się częścią codziennej infrastruktury turystycznej. Dla kogo to miejsce? Rabeneck zainteresuje osoby lubiące zamki w wersji bez kas biletowych i wystaw: to raczej niewielkie, kameralne stanowisko do krótkiego spaceru, połączone z oglądaniem murów i widokiem na zalesioną dolinę. Dobrze wpisuje się w wycieczkę po zamkach w okolicach Pforzheimu, zwłaszcza w połączeniu z ruiną Kräheneck wyżej na zboczu. Miłośnicy historii znajdą tu przykład tego, jak średniowieczna warownia przeszła drogę od siedziby szlachty, przez kamieniołom, po obiekt chroniony przez państwo i miasto. Najczęstsze pytania Gdzie leży Burg Rabeneck? W Dillweißenstein, części miasta Pforzheim, na ostrodze nad rzeką Nagold. Kiedy powstał zamek? Około 1240 roku, za panów von Weißenstein. Kto jest właścicielem? Od 1917 roku miasto Pforzheim. Czy to ten sam obiekt co Weißenstein? Tak, zamek nazywany jest także Weißenstein. Czy obok jest inny zamek? Tak, wyżej stoi obronny zamek Kräheneck, z którym Rabeneck tworzył jedno założenie. Czy ruina jest w całości dostępna jako zabytek? Jej część zajmuje schronisko młodzieżowe, wbudowane w chronione mury, więc zwiedzanie zależy od tego, które fragmenty są ogólnie dostępne.
-
Burgruine Lichtenegg
Birgland
Burgruine Lichtenegg to ruina średniowiecznego zamku na wzgórzu nad wsią Lichtenegg w gminie Birgland, w powiecie Amberg-Sulzbach w Górnym Palatynacie (Bawaria). Dla miłośników spacerów i historii to jeden z ciekawszych celów w okolicy: ruiny są ogólnodostępne, a ze wzgórza roztacza się widok na Jurę Górnopalatynacką i Fichtelgebirge. Jaka jest historia zamku Lichtenegg? Zamek powstał w okresie średniowiecza. Zbudowali go panowie von Königstein około 1200 roku. Około 1300 roku obiekt pojawia się w Nürnberger Reichssalbüchlein jako własność cesarska, która następnie przeszła w ręce książąt bawarskich. Lenno dzierżył też Konrad Truchsess von Sulzbach, ministeriał bawarskich książąt. Później zamek wielokrotnie zmieniał właściciela. W 1353 roku został zastawiony królowi Karolowi IV, a w 1395 roku trafił do palatyna reńskiego Ruprechta III. Do 1428/1429 roku należał do rodziny Kemnather. Co się stało z zamkiem? W XV wieku zamek został zniszczony, w czasie wojen husyckich, i znika ze źródeł pisanych przed 1443 rokiem. Większość dzisiejszych pozostałości pochodzi z przebudowy około 1562 roku, prowadzonej przez pisarza miejskiego z Sulzbach, Sebastiana Sedlmayera. W 1575 roku budowlę uszkodził piorun. W latach 1580–1715 należała do rodziny Preysing, a potem stopniowo popadła w ruinę. Czy ruiny są odnawiane? Tak. Właścicielem terenu jest gmina Birgland, a od 1998 roku trwają prace zabezpieczające i renowacyjne, wspierane przez stowarzyszenie Förderverein Burgruine Lichtenegg e.V. Dzięki temu mury są zabezpieczone, a miejsce pozostaje otwarte dla odwiedzających. Jak zaplanować wizytę? Ruina leży w malowniczej okolicy doliny Högenbach, popularnej wśród piechurów, dlatego dobrze nadaje się na krótką wycieczkę piesza lub połączenie z dłuższym szlakiem. Wstęp jest wolny, nie obowiązują godziny otwarcia. Warto zabrać wygodne buty, ponieważ zamek stoi na wzniesieniu, a dojście prowadzi pod górę. Miejsce lubią także rodziny z dziećmi, bo ruiny można swobodnie zwiedzać i obserwować z nich okolicę. Najczęstsze pytania Czy wstęp na ruiny jest płatny? Nie, teren jest ogólnodostępny. Kiedy zamek został zniszczony? W XV wieku, w czasie wojen husyckich. Skąd pochodzi większość zachowanych murów? Głównie z przebudowy z około 1562 roku. Kto dba o ruiny? Gmina Birgland wraz ze stowarzyszeniem Förderverein Burgruine Lichtenegg e.V., od 1998 roku. Co widać ze wzgórza? Panoramę Jury Górnopalatynackiej i gór Fichtelgebirge. Zamek Lichtenegg to dobry przykład tego, jak średniowieczna warownia, wielokrotnie zastawiana, niszczona i odbudowywana, wciąż opowiada o losach regionu. Łączy wartość historyczną z przyjemnym, spokojnym otoczeniem, w którym łatwo spędzić kilka godzin na świeżym powietrzu, poznając dzieje dawnych właścicieli i oglądając krajobraz, który niegdyś miał strzec.
-
Schloss Voigtsberg
Oelsnitz
Schloss Voigtsberg to zamek górujący nad miastem Oelsnitz w saksońskim Vogtlandzie, w którym dziś mieści się kilka muzeów. Budowla liczy ponad siedem stuleci i przeszła drogę od średniowiecznej warowni, przez siedzibę urzędu, aż po miejsce kultury i wystaw. Jak powstał zamek Voigtsberg? Zamek wzniesiono w latach 1232–1248. Budowniczymi byli wójtowie (Vögte) ze Straßbergu, od których pochodzi nazwa obiektu. Warownia miała pilnować okolicy nad rzeką Białą Elsterą i umacniać wpływy rodu w regionie. W 1378 roku Voigtsberg został siedzibą urzędu (Amt), czyli ośrodkiem administracji i sądownictwa, i funkcję tę pełnił jeszcze w połowie XIX wieku. Co przeszedł zamek w swojej historii? Najtrudniejszy okres to wojna trzydziestoletnia. W latach 1632–1633 wojska cesarskie splądrowały zamek i podpaliły go. Później budynek odbudowano i przez kolejne stulecia przeznaczano do bardzo różnych celów. Mieściło się tu m.in. więzienie kobiet, w XX wieku siedziba Hitlerjugend, następnie muzeum krajoznawcze, a w czasach NRD dowództwo Narodowej Armii Ludowej. Ta zmienna biografia sprawia, że mury opowiadają także o trudnych rozdziałach niemieckiej historii. Co można zobaczyć w zamku? Dziś Voigtsberg to przede wszystkim zespół muzeów: Muzeum Dywanów – opowiada o około 140 latach tkactwa dywanów w Vogtlandzie, regionie, który przez dziesięciolecia był ważnym ośrodkiem tej branży. Sklepiona piwnica z kolekcją minerałów – w chłodnych podziemiach pokazano około 400 minerałów znalezionych w saksońskim Vogtlandzie. Illusorium – ekspozycja oparta na złudzeniach optycznych, ciekawa zwłaszcza dla rodzin z dziećmi. Za jeden z najcenniejszych punktów zbiorów uchodzi obraz przypisywany Tycjanowi. Czy w zamku odbywają się wydarzenia? Tak. W czwarty weekend adwentowy w zamkowych murach organizuje się Historische Schlossweihnacht, czyli historyczny jarmark bożonarodzeniowy. Klimat dawnej warowni dobrze współgra z przedświątecznym nastrojem, dlatego impreza przyciąga gości z całej okolicy. Najczęstsze pytania Gdzie leży Schloss Voigtsberg? W Oelsnitz/Vogtl., w Saksonii, w regionie Vogtland blisko granicy z Czechami i Bawarią. Czy to dobre miejsce dla rodzin? Tak, szczególnie dzięki Illusorium oraz mineralnej piwnicy, które łatwo zainteresować również młodszych zwiedzających. Ile czasu przeznaczyć na wizytę? Na spokojne obejrzenie trzech ekspozycji i dziedzińca warto zarezerwować około dwóch godzin. Czy sprawdzić godziny otwarcia przed wyjazdem? Zdecydowanie tak. Godziny i ceny biletów zmieniają się, dlatego najlepiej zajrzeć na oficjalną stronę zamku. Dlaczego warto? Voigtsberg łączy w jednym miejscu średniowieczną architekturę, historię regionalnego rzemiosła i wystawy przyrodnicze. To dobry przystanek na trasie po Vogtlandzie, zwłaszcza dla osób lubiących zamki z wielowarstwową przeszłością. Zamek należy też do szlaków poświęconych dawnym wójtom Vogtlandu, więc można go łatwo połączyć ze zwiedzaniem innych warowni regionu, a w samym Oelsnitz zostaje czas na spacer po starówce.
-
Burg Beetzendorf
Beetzendorf
Burg Beetzendorf to dawna zamkowa warownia wodna w miejscowości Beetzendorf w Altmarku, w północnej części Saksonii-Anhalt. Przez stulecia była jedną z głównych siedzib rodu von der Schulenburg, a do dziś zachowały się z niej fragmenty murów, brama i charakterystyczna baszta. Jak wygląda historia zamku? Najstarsza wzmianka źródłowa pochodzi z okolic 1204 roku. Zamek należał wówczas do rodziny von Kröcher, która oddała go w zastaw rodowi von der Schulenburg. Od połowy XIV wieku Schulenburgowie są w Beetzendorfie poświadczeni jako właściciele, a rok 1340 uchodzi za początek ich władania. Około tego czasu doszło do podziału zamku między dwie główne linie rodu, zwane czarną i białą. Beetzendorf obok pobliskiego Apenburga stał się jednym z gniazd rodowych Schulenburgów. Do około 1600 roku warownię rozbudowano na kształt niewielkiej twierdzy, otoczonej systemem fos. W XVII wieku część rodziny osiadła w samej wsi, a w czasie wojny trzydziestoletniej zamek nie nadawał się już do obrony. Mimo to części rodu mieszkały w nim jeszcze do około 1760 roku. Ostatnim zamkowym panem był baron Achaz II von der Schulenburg. Dlaczego to zamek wodny? Archeolodzy opisują założenie jako wodne, o owalnym kształcie. Dwa ramiona rzeki Jeetze opływały teren zamku i wyznaczały jego granice, co dawało naturalną ochronę. Badania prowadzone na miejscu ujawniły pozostałości dawnych budowli, które potwierdzają, że historia obiektu jest znacznie bogatsza, niż widać to na powierzchni. Co można zobaczyć dzisiaj? Z pierwotnej warowni przetrwały: północna brama zamkowa wraz z fragmentami muru obwodowego, baszta skorupowa (Schalenturm), czyli wieża otwarta od strony wewnętrznej. W północnym przedzamczu później wzniesiono pałac, który stoi do dzisiaj. Całość tworzy spokojny, nieco zapomniany zakątek, ciekawy dla osób interesujących się historią szlachty niemieckiej i średniowiecznym budownictwem obronnym. Najczęstsze pytania Gdzie leży Burg Beetzendorf? W miejscowości Beetzendorf, w regionie Altmark w Saksonii-Anhalt, w dolinie rzeki Jeetze. Kto zbudował i posiadał zamek? Najwcześniej wspominana jest rodzina von Kröcher. Potem zamek przeszedł w ręce rodu von der Schulenburg, który związał się z nim na kilkaset lat. Czy zamek zachował się w całości? Nie. Zostały brama północna, fragmenty murów obwodowych i baszta skorupowa, a na terenie dawnego przedzamcza stoi późniejszy pałac. Czy zamek był twierdzą? Do około 1600 roku rozbudowano go w obiekt o charakterze fortecznym z fosami, jednak w czasie wojny trzydziestoletniej utracił zdolność obronną. Dla kogo jest to miejsce? Dla miłośników historii regionalnej, dawnych zamków wodnych i spokojnych wycieczek po Altmarku, z dala od głównych szlaków turystycznych.
-
Anebos
Leinsweiler
Anebos to ruiny średniowiecznego zamku skalnego w Lesie Palatynackim, nad miastem Annweiler am Trifels w niemieckiej Nadrenii-Palatynacie. Należy do tak zwanej grupy trzech zamków wokół Trifels i razem z nim oraz z Scharfenbergiem tworzy jedną z najbardziej rozpoznawalnych sylwet okolicy. Najbliższą miejscowością jest Leinsweiler, a sama ruina leży na wysokości około 480 m n.p.m. Gdzie leży Anebos? Zamek stoi na skalnym grzbiecie na południowy wschód od Annweiler, pomiędzy dawnymi zamkami cesarskimi Trifels i Scharfenberg. Wszystkie trzy położone są na sąsiednich wzniesieniach, dlatego z jednego z nich dobrze widać pozostałe. To środkowy zamek grupy, a jego położenie wyjaśnia funkcję: Anebos powstał w XII wieku, aby chronić pobliski Trifels. Co wiadomo o historii zamku? Dzieje Anebos są słabo udokumentowane. Marszałek Eberhard z Anebos pojawia się jako świadek w dokumencie z 1194 roku; zamek był wówczas lennem cesarskim. Jako część dóbr cesarskich nazwano go w 1246 roku, a ostatnia wzmianka w dokumentach pochodzi z 1266 roku. Zamek zamieszkiwał zarządca, który nosił to samo imię co twierdza. Wykopaliska wskazują na zniszczenie lub porzucenie warowni około końca XIII wieku. Do dziś zachowały się jedynie ruiny. Jak dojść do Anebos? Ruiny są łatwo dostępne pieszo. Spacer z parkingu przy Trifels zajmuje około 25 minut. Zwiedzać można o każdej porze, a wstęp jest bezpłatny. Nie ma kas ani godzin otwarcia, więc o wizycie decyduje wyłącznie pogoda i kondycja. Czy można połączyć Anebos z innymi zamkami? Tak, to jedno z naturalnych zastosowań tego miejsca. Przez wszystkie trzy zamki prowadzi kilka oznakowanych tras pętlowych, między innymi Annweilerer Burgenweg, czyli szlak zamków Annweiler. Wędrowcy często zaczynają w Annweiler albo w Leinsweiler i zwiedzają Anebos po drodze do Reichsburg Trifels, najsłynniejszego z trójki. Najczęstsze pytania Czy wstęp do Anebos jest płatny? Nie, wstęp jest wolny. Kiedy można odwiedzić ruiny? O dowolnej porze, bo to otwarty teren w lesie. Ile trwa dojście od Trifels? Około 25 minut pieszo z parkingu przy Trifels. Z kim sąsiaduje Anebos? Z zamkami Trifels i Scharfenberg, z którymi tworzy grupę trzech zamków nad Annweiler. Czy to dobry cel na krótką wycieczkę? Tak, szczególnie jako przystanek na pętli łączącej wszystkie trzy zamki w Lesie Palatynackim.
-
Pałac Mosigkau
Dessau-Roßlau
Pałac Mosigkau to rokokowa letnia rezydencja w dzielnicy Mosigkau miasta Dessau-Roßlau w Saksonii-Anhalt. Zbudowano ją w latach 1752–1757 dla Anny Wilhelminy, córki księcia Anhalt-Dessau Leopolda I. Dziś jest muzeum i jednym z najlepiej zachowanych zespołów rokokowych w środkowych Niemczech. Czym jest pałac w Mosigkau? Leopold I podarował córce majątek w Mosigkau na początku lat czterdziestych XVIII wieku. Kilkanaście lat później księżniczka kazała postawić tu niewielką, elegancką rezydencję letnią. Pałac bywa nazywany „małym Sanssouci”, bo jego formy kojarzone są z architekturą pałacu Fryderyka Wielkiego w Poczdamie. Pierwsze projekty przypisuje się Georgowi Wenzeslausowi von Knobelsdorffowi, architektowi Sanssouci, choć jest to atrybucja, a nie pewnik. Wystrój wnętrz kształtowała sama Anna Wilhelmina. Co zobaczyć w środku? Największą atrakcją jest galeria obrazów w głównym budynku. Płótna wprawiono we wnęki w ścianach, a większość z nich to prace mistrzów flamandzkich i holenderskich. Księżniczka odziedziczyła znaczną część tak zwanego spadku orańskiego, w którym znajdowały się dzieła takich artystów jak Rubens, van Dyck i Jordaens, co umożliwiło stworzenie tej kolekcji. W zbiorach jest też portret księżniczki w całej postaci z 1750 roku, namalowany przez Georga Lisiewskiego. Wnętrza pałacu zachowały rokokowy charakter: są jasne, bogato zdobione i przeznaczone raczej do przyjmowania gości niż do codziennego mieszkania. Pałac i ogrody Dessau-Wörlitz Pałac stoi na terenie Królestwa Ogrodów Dessau-Wörlitz, kompleksu parków w stylu angielskim, które powstały w drugiej połowie XVIII wieku z inicjatywy księcia Leopolda III Fryderyka Franciszka (1740–1817). W 2000 roku zespół wpisano na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Mosigkau reprezentuje w tym zestawie starszą, rokokową warstwę dziejów księstwa, wyraźnie odmienną od klasycystycznych założeń Wörlitz. Wokół pałacu rozciąga się park z ogrodem, który uzupełnia wizytę. Całością opiekuje się dziś Fundacja Kulturowa Dessau-Wörlitz. Dla kogo ta wizyta? Mosigkau dobrze sprawdzi się jako uzupełnienie zwiedzania Dessau-Roßlau i okolicznych parków. To miejsce dla osób, które interesują się sztuką flamandzką i holenderską, historią książęcego rodu Anhalt-Dessau oraz architekturą XVIII wieku. Niewielkie rozmiary pałacu sprawiają, że zwiedzanie nie jest męczące, a kontrast z większymi, klasycystycznymi rezydencjami regionu pozwala lepiej zrozumieć, jak zmieniał się gust dworu w ciągu stulecia. Najczęstsze pytania Kto zbudował pałac Mosigkau? Pałac wzniesiono w latach 1752–1757 dla Anny Wilhelminy z Anhalt-Dessau. Pierwsze projekty przypisuje się Knobelsdorffowi, ale to atrybucja. Dlaczego nazywa się go „małym Sanssouci”? Z powodu rokokowego stylu i skojarzeń z pałacem Sanssouci w Poczdamie, którego architektem był Knobelsdorff. Czy w pałacu można zobaczyć obrazy? Tak. W galerii obrazów wystawiono głównie dzieła flamandzkie i holenderskie, osadzone we wnękach ścian. Czy pałac należy do listy UNESCO? Tak, jako część Królestwa Ogrodów Dessau-Wörlitz, wpisanego na listę w 2000 roku. Czy to muzeum? Tak, pałac działa jako muzeum pod opieką Fundacji Kulturowej Dessau-Wörlitz.
-
zamek w Wolfsberg
Obertrubach
Ruiny zamku Wolfsberg (niem. Burgruine Wolfsberg) wznoszą się na skalnej ostrodze nad doliną Trubach, w gminie Obertrubach w Szwajcarii Frankońskiej (Górna Frankonia, Bawaria). Dawna warownia zachowała się dziś w stanie trwałej ruiny, a jej górny dziedziniec służy jako punkt widokowy na dolinę. Co to za miejsce? Wolfsberg to średniowieczny zamek typu ostrogowego, czyli założony na wąskim, wysuniętym cyplu skalnym, który z trzech stron chroniły naturalne stoki. Układ obejmuje górny dziedziniec, położony na najwyższym fragmencie ostrogi, oraz dolny dziedziniec poniżej. Nie należy go mylić z zamkiem o tej samej nazwie w austriackiej Karyntii ani z innymi obiektami „Wolfsberg" w Niemczech. Ten leży w Bawarii, w pobliżu źródeł rzeki Trubach. Jaka jest historia zamku? Zamek powstał około 1150 roku. Pierwsza pewna wzmianka o jego właścicielach, wolnych rycerzach z rodu Wolfsbergów, pochodzi z 1169 roku i dotyczy rycerza Gozpolda de Wolfesperch. Gdy około 1204 roku linia Wolfsbergów wygasła, majątek przeszedł w ręce panów von Stein, ministeriałów biskupstwa w Bambergu. Od 1244 roku używali oni nazwy zamku jako przydomka. Około 1333 roku warownię sprzedano rodzinie Egloffsteinów. Podobnie jak wiele innych zamków Szwajcarii Frankońskiej, Wolfsberg bywał niszczony i odbudowywany, aż w końcu utracił funkcje obronne i popadł w ruinę. Co zobaczyć na miejscu? Do dziś zachowały się w dużej części fundamenty i partie murów. W latach 1985–1987 odsłonięto mury i przeprowadzono gruntowne prace zabezpieczające, dzięki którym ruina jest bezpieczna dla zwiedzających. Górny dziedziniec jest dostępny i stanowi główną atrakcję: stąd roztacza się widok na dolinę Trubach i okoliczne lasy. Dolny dziedziniec jest częściowo własnością prywatną, więc nie wszystko można obejrzeć z bliska. Ochotnicy z lokalnych stowarzyszeń i straży pożarnej oczyścili zarośla wokół ruin, dzięki czemu widok na dolinę jest otwarty. Czy to dobry cel na spacer? Ruiny są popularnym przystankiem na trasach pieszych w okolicy Obertrubach. Wędrowcy łączą je zwykle z wycieczkami od źródła Trubach oraz z jaskinią Höllensteinhöhle. Szwajcaria Frankońska słynie z gęstej sieci szlaków, skalnych formacji i dużej liczby zamków, więc Wolfsberg dobrze wpisuje się w jednodniową pętlę po regionie. Najczęstsze pytania Gdzie leży zamek Wolfsberg? Na ostrodze nad doliną Trubach w gminie Obertrubach, w Bawarii, w Szwajcarii Frankońskiej. Z jakiego okresu pochodzi? Powstał około 1150 roku, a pierwsza wzmianka o właścicielach, rodzie Wolfsbergów, pochodzi z 1169 roku. Czy można wejść na teren ruin? Górny dziedziniec jest otwarty jako punkt widokowy. Dolny dziedziniec jest częściowo prywatny. Czy zamek zachował się w całości? Nie, to ruina. Odsłonięte mury zabezpieczono w latach 1985–1987. Czy to ten sam zamek co Wolfsberg w Austrii? Nie. Karyntyjski Wolfsberg to zupełnie inny obiekt, położony w innym kraju.
-
Gomaringen Castle
Gomaringen
Zamek Gomaringen (Schloss Gomaringen) wznosi się wysoko nad doliną rzeki Wiesaz w centrum miejscowości Gomaringen w Badenii-Wirtembergii, między Tybingą a Reutlingen. Przez wieki był siedzibą lokalnej władzy, potem plebanią, a dziś mieści muzeum poświęcone dziejom miasteczka i poecie Gustavowi Schwabowi. Czym jest zamek w Gomaringen? To średniowieczny zamek, który z czasem stał się rezydencją i budynkiem administracyjnym. Mur obronny i wieża główna pochodzą z początku XIII wieku, z czasów Staufów, więc jądro założenia liczy ponad 800 lat. Przez ponad siedem stuleci obiekt był ośrodkiem władzy panów miejscowości i do dziś góruje nad zabudową starej części Gomaringen. Kto go zbudował i do kogo należał? Zamek zaczynał jako siedziba niższej szlachty z rodu Gomaringen, która wzięła nazwisko od wsi. Później przeszedł w ręce wolnego miasta Reutlingen. W 1648 roku Reutlingen sprzedało „Gomaringen jako najszlachetniejszą wieś wraz z zamkiem" hrabiemu Eberhardowi III Wirtemberskiemu za 30 tysięcy guldenów. Od tej pory zamek należał do Wirtembergii i pełnił funkcję rezydencji administracyjnej. Dlaczego zamek łączy się z Gustavem Schwabem? Z czasem zamek stał się plebanią ewangelickich duchownych z Gomaringen. Najsłynniejszym mieszkańcem był Gustav Schwab, pisarz szwabskiego kręgu romantyków, który pełnił tu funkcję proboszcza w latach 1837–1841. Schwab znany jest przede wszystkim jako autor opracowań antycznych podań greckich i szwabskich ballad. Miasto upamiętnia go własnym muzeum w budynku, w którym mieszkał. Co zobaczyć dziś? Od 1998 roku w zamku działa Muzeum Zamku i Gustava Schwaba. Otwarto je 17 lipca 1998 roku po odnowieniu i ponownym oddaniu budynku do użytku. Prowadzą je członkowie Towarzystwa Historyczno-Starożytniczego Gomaringen, którzy przedstawiają dzieje zamku, wsi i jej mieszkańców oraz pamięć o latach Schwaba w Gomaringen. Ponieważ muzeum prowadzą wolontariusze, godziny otwarcia są ograniczone, dlatego przed wyjazdem sprawdź stronę miasta. Nawet bez wchodzenia do środka warto przejść się po dziedzińcu i wzdłuż dawnych murów. Wyniesione położenie dobrze pokazuje, dlaczego wybrano to miejsce na warownię: w dole leży dolina, a wokół zamku skupia się wieś. Informacje praktyczne Adres: Schlosshof 1, 72810 Gomaringen. Położenie: w centrum Gomaringen, dojście pieszo z głównych ulic miasta. W pobliżu: Tybinga i Reutlingen są w niewielkiej odległości samochodem lub koleją i autobusem, więc zamek dobrze wpisuje się w jednodniową wycieczkę po podnóżu Jury Szwabskiej. Czas zwiedzania: około godziny na muzeum i dziedziniec. Najczęstsze pytania Czy zamek w Gomaringen to zamek wodny? Nie. To zamek wzgórzowy nad doliną, a fosa nie jest odnotowana. Ile ma lat? Mur obronny i wieża pochodzą z początku XIII wieku. Czy można zwiedzać muzeum? Tak, Muzeum Zamku i Gustava Schwaba jest otwarte w wyznaczonych godzinach; aktualne terminy sprawdź w urzędzie miasta. Kim był Gustav Schwab? Szwabskim poetą i pastorem, który mieszkał na plebanii zamkowej w latach 1837–1841.
-
Erichsburg
Dassel
Erichsburg to renesansowy zamek nizinny w miejscowości Erichsburg, należącej do miasta Dassel w Dolnej Saksonii. Warownia z XVI wieku przez stulecia służyła książętom z rodu Welfów jako siedziba administracyjna, a dziś, mimo wielu zmian właścicieli i przeznaczeń, jest jednym z cichszych zabytków regionu Weserbergland. Jak powstała Erichsburg? Poprzednikiem obecnej budowli był zamek Hunnesrück, wzniesiony w XIII wieku przez hrabiów von Dassel. W 1521 roku, w czasie sporu zwanego wojną o biskupstwo hildesheimskie (Hildesheimer Stiftsfehde), twierdzę zdobyli i zniszczyli książę Eryk I oraz Henryk Młodszy z Wolfenbüttel. Eryk I postanowił postawić w tym miejscu nową, nowocześniejszą rezydencję. Prace prowadzono około 1527–1530 roku, a w tym czasie książę mieszkał w Hunnesrück. Zamek otrzymał nazwę od syna władcy, Eryka II, urodzonego w 1528 roku. Jak wyglądała w kolejnych wiekach? Na początku XVII wieku, w latach 1604–1612, książę Juliusz z Wolfenbüttel kazał zamek rozbudować. Po 1643 roku Dassel wróciło pod władzę biskupstwa hildesheimskiego, jednak Welfowie zachowali Erichsburg jako ośrodek zarządu okolicznych ziem. Biskupstwo wzniosło wówczas własny dwór urzędowy (Amtshof) w Hunnesrück. Wojna trzydziestoletnia przyniosła regionowi zniszczenia i zapisała się jako ciężki okres w dziejach zamku. Do czego służył zamek później? Od 1891 do 1980 roku obiekt dzierżawił Kościół ewangelicki Hanoweru. Najpierw mieścił seminarium, a od 1971 roku dom wypoczynkowy. Od 2019 roku właścicielem jest niemiecka grupa inwestycyjno-deweloperska ADN Investment Group. Jak wygląda zamek dziś? Erichsburg to typowy zamek nizinny (Niederungsburg): dawniej chroniły go szeroka fosa i wysokie wały. Budowla zachowała się w znacznej części, lecz jej stan techniczny jest zły, a próby renowacji nie zatrzymały stopniowego niszczenia. Obiekt nie jest zamieszkany, więc najlepiej oglądać go z zewnątrz i z perspektywy okolicznych dróg. Najczęstsze pytania Gdzie leży Erichsburg? W miejscowości Erichsburg, w granicach miasta Dassel w Dolnej Saksonii, w Niemczech. Z jakiej epoki pochodzi zamek? Z XVI wieku. Wzniesiono go w czasach Księstwa Calenberg, na miejscu zniszczonego w 1521 roku zamku Hunnesrück. Skąd wzięła się nazwa? Od Eryka II, syna księcia Eryka I, urodzonego w 1528 roku. Czy można wejść do środka? Zamek jest w złym stanie i obecnie nie pełni funkcji publicznych, dlatego traktuj go jako zabytek do obejrzenia z zewnątrz. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne informacje w urzędzie miasta Dassel. Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy? Pozostałości dawnego zamku Hunnesrück, który był poprzednikiem Erichsburg, oraz samo miasto Dassel.
-
Burgruine Haltenberg
Scheuring
Burgruine Haltenberg to ruiny średniowiecznego zamku na wysokim, stromym brzegu rzeki Lech, między miejscowościami Scheuring i Kaufering w powiecie Landsberg am Lech (Górna Bawaria). Dla miłośników zamków i spacerów po Lechrainie to jeden z najciekawszych przystanków w okolicy. Co to za miejsce? Haltenberg powstał na wzgórzu nad doliną Lechu jeszcze przed rokiem 1260. Zamek wznieśli ministeriałowie, czyli rycerze w służbie możnowładców, którzy zarządzali okolicznymi dobrami. Mury wykonano z nagelfluhu, lokalnego zlepieńca, który w tej części Bawarii od wieków służył jako budulec. Z dawnej budowli zachowała się romańska wieża mieszkalno-obronna (Bergfried), zbudowana z ciosów tego właśnie kamienia. Dlaczego warto go zobaczyć? Haltenberg to jedyna zachowana ruina zamku na całym odcinku Lechrainu między Donauwörth a Füssen. Dzięki temu pełni rolę widocznego świadectwa średniowiecznej architektury obronnej nad Lechem, a położenie na krawędzi stoku sprawia, że łatwo zrozumieć, dlaczego wybrano je na siedzibę strażniczą. Jak wyglądała jego historia? Około roku 1500 zamkiem władał Jakob Rehlinger, a w 1556 właścicielem był Christoph Rehlinger z Augsburga. W 1612 jego spadkobiercy sprzedali zamek wraz z dobrami księciu bawarskiemu Maksymilianowi. Od 1795 roku znaczną część budowli systematycznie rozbierano, co tłumaczy dzisiejszy stan ruin. W XX wieku zaczęto dbać o to, co przetrwało. W 1974 roku Historischer Verein für Stadt und Kreis Landsberg zaangażował się w ochronę zamku, a w 1982 roku Eberhard Thyssen przekazał ruinę wraz z otaczającym terenem powiatowi Landsberg am Lech. Obiekt jest zabytkiem wpisanym do bawarskiej listy zabytków (numer D-1-81-138-7) oraz zarejestrowanym stanowiskiem archeologicznym. Jak zwiedzać? Ruiny są ogólnodostępne, więc można je obejrzeć o dowolnej porze. Od maja do października powiat organizuje zwiedzanie z przewodnikiem, podczas którego poznasz historię zamku i jego dawnych właścicieli. Aktualne terminy najlepiej sprawdzić na stronie starostwa powiatowego Landsberg am Lech. Najczęstsze pytania Czy wstęp jest płatny? Ruiny są swobodnie dostępne. Zwiedzanie z przewodnikiem odbywa się w sezonie, od maja do października. Z czego zbudowano zamek? Z ciosów nagelfluhu, lokalnego zlepieńca. Z tego materiału wzniesiono też romańską wieżę. Kiedy powstał Haltenberg? Zamek istniał już przed rokiem 1260, a jego budowniczymi byli ministeriałowie. Co stało się z zamkiem? Od 1795 roku duża część budowli została systematycznie rozebrana. Ruina trafiła w 1982 roku w ręce powiatu, który ją chroni. Gdzie leży Haltenberg? Na stromym brzegu Lechu między Scheuring a Kaufering, w powiecie Landsberg am Lech, w Górnej Bawarii. Dla kogo? Dla osób zainteresowanych historią średniowiecza, fotografów ruin, rowerzystów i spacerowiczów wędrujących doliną Lechu oraz wszystkich, którzy chcą zobaczyć jedyny tak dobrze zachowany zamek tego odcinka rzeki. Na miejscu warto zwrócić uwagę na fakturę nagelfluhowych ciosów, z których zbudowano wieżę, oraz na widok na dolinę rzeki rozciągający się z krawędzi stoku, która kiedyś zapewniała załodze zamku kontrolę nad okolicą.
-
Zamek Giebichenstein
Halle (Saale)
Zamek Giebichenstein to jedna z najstarszych warowni nad rzeką Soławą i jeden z najważniejszych zabytków miasta Halle (Saale) w Saksonii-Anhalt. Dziś część założenia stoi w ruinie, a część od lat tętni życiem jako uczelnia artystyczna i miejsce wystaw. Gdzie leży zamek i jak wygląda? Giebichenstein wznosi się na skalistym wzniesieniu nad Soławą, w granicach dzisiejszego Halle. Kompleks składa się z dwóch części: wyżej położonej Oberburg (zamek górny), która jest malowniczą ruiną, oraz Unterburg (zamek dolny), odbudowanej i użytkowanej do dziś. Z terenu ruin rozciąga się widok na dolinę rzeki i miasto, dlatego to popularny cel spacerów. Jaka jest historia zamku? Miejsce pojawia się w źródłach w 961 roku, kiedy król Otton I przekazał osadę Giebichenstein klasztorowi św. Maurycego w Magdeburgu. Murowany zamek górny powstał w XII wieku, a pierwsza pisemna wzmianka o nowej budowli pochodzi z 1154 roku i łączy się z osobą arcybiskupa Wichmanna. Zamek należał do arcybiskupów magdeburskich. W 1215 roku był oblegany, lecz nie poniósł wówczas zniszczeń. Od 1382 roku warownia służyła arcybiskupom jako ważna rezydencja. Rolę główną straciła, gdy w 1503 roku ukończono Moritzburg w Halle. W latach 1445–1464 do zamku górnego dołączono zamek dolny. Dzieje obiektu przerwał wielki pożar w czasie wojny trzydziestoletniej, który zniszczył większość zamku górnego i część dolnego. Zamek górny pozostał od tamtej pory ruiną, natomiast zamek dolny odbudowano. Co można zobaczyć dzisiaj? Miasto Halle przejęło Oberburg na początku XX wieku (około 1906 roku), a Unterburg należy do niego od 1921 roku. Na terenie zamku górnego działa dziś muzeum architektury pod gołym niebem, prowadzone w ramach instytucji miejskich. Można tu przejść między murami, wieżą i dziedzińcami oraz poznać historię budowli. W zamku dolnym mieści się uczelnia Burg Giebichenstein Kunsthochschule Halle, czyli szkoła sztuki i wzornictwa. Dzięki niej miejsce nie jest tylko skansenem przeszłości, ale także żywą przestrzenią twórczą, co dodaje wizycie wyjątkowego charakteru. Czy warto odwiedzić Giebichenstein? Tak, jeśli interesują cię średniowieczne warownie, historia arcybiskupów magdeburskich albo spokojny spacer z widokiem na Soławę. Zamek jest dobrym punktem wypadu z centrum Halle i nie wymaga dużo czasu, ale nagradza odwiedzających atmosferą ruin i panoramą doliny. Najczęstsze pytania Kiedy powstał zamek Giebichenstein? Miejsce jest znane z dokumentu z 961 roku, a murowany zamek górny pochodzi z XII wieku. Dlaczego Oberburg jest ruiną? Został zniszczony przez wielki pożar w czasie wojny trzydziestoletniej i nie odbudowano go. Kto jest właścicielem zamku? Od początku XX wieku Oberburg należy do miasta Halle, a Unterburg od 1921 roku. Co mieści się w zamku dolnym? Uczelnia artystyczna Burg Giebichenstein Kunsthochschule Halle. Kto rezydował na zamku? Arcybiskupi magdeburscy, którzy korzystali z niego jako z rezydencji, zwłaszcza od 1382 roku do ukończenia Moritzburga w Halle w 1503 roku.
-
Altes Schloss
Bad Berneck im Fichtelgebirge
Altes Schloss to ruina średniowiecznego zamku na wzgórzu Schlossberg, górującym nad uzdrowiskowym miasteczkiem Bad Berneck im Fichtelgebirge w Górnej Frankonii. Najbardziej rozpoznawalnym elementem budowli jest zachowana wieża zamkowa, widoczna z wielu punktów w dolinie rzeki Ölschnitz. Skąd się wzięło Altes Schloss? Zamek wzniesiono w pierwszej połowie XIII wieku. Mury postawiono z nieobrobionego kamienia łamanego, czyli diabazu, skały typowej dla tej części Fichtelgebirge. Ruiny są częścią większego zespołu dawnych warowni nad miastem. Wyżej na wzgórzu stał inny zamek, Hohenberneck, a z nazwą Walpotenburg wiąże się jeszcze wcześniejsza warownia. Co wiadomo o jego historii? Zamek został spalony przez husytów w 1430 roku. Rok później, w 1431, rozpoczęto odbudowę: powstał m.in. zwinger, czyli zewnętrzny pas obronny, a także pomieszczenia mieszkalne i kuchnia. Aż do 1537 roku w zamku urzędowało wielu zarządców, tak zwanych Amtmannów, po czym obiekt przestał być zamieszkany. Później budowla popadała w ruinę. Co zobaczysz na miejscu? Najważniejszy jest zarys murów z pozostałościami umocnień i wieża, na którą spogląda się z dołu, od strony miasta. Przy zamku zachowała się też sucha fosa (Halsgraben), czyli rów odcinający wzgórze od reszty stoku. W latach 50. XX wieku urządzono w niej scenę na wolnym powietrzu. Sąsiadująca Romantikbühne am Schlossturm pochodzi z 1905 roku i do dziś służy jako miejsce przedstawień plenerowych. Ruiny są ogólnodostępne i można je zwiedzać bez biletu. Jak dotrzeć na Schlossberg? Na wzgórze prowadzą ścieżki wychodzące z centrum Bad Berneck. Wędrówka na szczyt jest krótka, ale podejście bywa strome, więc przyda się wygodne obuwie. Zamek leży na kilku popularnych trasach pieszych, m.in. pętlach łączących Schlossberg z wzgórzem Hohe Warte oraz dolinę Ölschnitz. Dobrze połączyć wizytę ze spacerem po miasteczku, znanym ze starej zabudowy i pozycji uzdrowiska w Fichtelgebirge. Najczęstsze pytania Czy wstęp do Altes Schloss jest płatny? Ruiny są swobodnie dostępne, nie ma opłaty za wejście. Z jakiego okresu pochodzi zamek? Z pierwszej połowy XIII wieku, a po zniszczeniach w XV wieku został częściowo odbudowany. Czy zamek jest zamieszkany? Nie. Po 1537 roku przestał pełnić funkcję rezydencji urzędników i z czasem stał się ruiną. Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy? Pozostałości zamku Hohenberneck wyżej na wzgórzu, Romantikbühne am Schlossturm oraz szlaki wzdłuż rzeki Ölschnitz. Czy to dobre miejsce na krótką wycieczkę? Tak, ruiny nadają się na wypad na godzinę lub dwie, zwłaszcza w połączeniu z widokami z okolicznych wzgórz i spacerem po miasteczku.
-
Altes Schlößchen
Sankt Martin
Altes Schlößchen w Sankt Martin to zabytkowy renesansowy dom ryglowy w sercu winiarskiej wsi w Palatynacie (Pfalz), w Nadrenii-Palatynacie. Dziś budynek pełni funkcję siedziby winiarni i należy do najchętniej oglądanych miejsc w miejscowości. Czym jest Altes Schlößchen? Nazwa znaczy po prostu „Stary Pałacyk", ale nie chodzi o wielką rezydencję. To skromniejszy dwór mieszkalny, zbudowany w konstrukcji szachulcowej (niem. Fachwerk), czyli z widocznym drewnianym szkieletem wypełnionym gliną lub murem. Obiekt jest wpisany do rejestru zabytków. Zespół tworzą dwa renesansowe budynki mieszkalne, które w XVIII wieku otrzymały barokowe przekształcenia. Kiedy i przez kogo został zbudowany? Budowę datuje się na ostatnią ćwierć XVI wieku, a według części opracowań prace trwały od 1587 do około 1604 roku. Teren należał wcześniej do klasztoru w Eußerthal. Jako fundatorów wymienia się przedstawicieli rodu Hund von Saulheim, szlacheckiej rodziny związanej z regionem; w różnych publikacjach pojawiają się różne imiona członków rodu. W 1830 roku rozebrano jeden z wykuszy, co zmieniło wygląd fasady. Co warto zobaczyć na miejscu? Fasadę z drewnianym szkieletem. To typowy przykład renesansowego budownictwa regionu, z późniejszymi barokowymi akcentami. Sklepiona piwnica. Zachowała się niewielka sklepiona piwnica z XV wieku, starsza niż sam dwór. Dziś odbywają się w niej degustacje dla grup. Otoczenie wsi. Sankt Martin leży u stóp Lasu Palatynackiego (Pfälzerwald), wzdłuż Południowego Szlaku Winnego (Südliche Weinstraße), a wąskie uliczki ze starymi domami zachęcają do spaceru. Dziś: winiarnia W budynku mieści się rodzinne przedsiębiorstwo Ludwig Schneider GmbH, prowadzone w trzecim pokoleniu przez Ralfa i Markusa Schneiderów. Dzięki temu zabytek nie jest martwym muzeum, lecz żyje: można tu spróbować win z Palatynatu w historycznych wnętrzach. Kontekst historyczny wsi Sankt Martin po raz pierwszy pojawia się w dokumentach w 1149 roku. Do końca XVIII wieku należał do biskupstwa Spiry (Hochstift Speyer), dlatego w okolicy zachowało się wiele budynków z epoki, w której władzę sprawowali biskupi i lokalna szlachta. Najczęstsze pytania Czy Altes Schlößchen to zamek? Nie w sensie obronnym. To renesansowy dwór w konstrukcji szachulcowej, nazywany „pałacykiem" ze względu na szlachecką metrykę. Czy można wejść do środka? Budynek jest siedzibą winiarni, więc wnętrza są dostępne głównie w ramach degustacji i wizyt w winiarni. Najlepiej wcześniej ustalić termin z gospodarzami. Do czego służy dziś piwnica? Zabytkowa piwnica z XV wieku jest miejscem degustacji dla grup. Dla kogo jest to miejsce? Dla miłośników architektury szachulcowej, wina i spokojnych wsi Południowego Szlaku Winnego. Dobrze łączy się ze spacerem po Sankt Martin i okolicznych winnicach. Jak dojechać? Sankt Martin leży w Palatynacie, w pobliżu Edenkoben i Neustadt an der Weinstraße; najwygodniej samochodem lub rowerem szlakiem winnym.
-
Campus Galli
Meßkirch
Campus Galli w Meßkirch Campus Galli to karolińska osada klasztorna budowana od podstaw w Meßkirch w Badenii-Wirtembergii, w południowych Niemczech. Projekt zakłada wzniesienie wczesnośredniowiecznego klasztoru według słynnego planu klasztoru w St. Gallen z początku IX wieku, a robi się to metodami, którymi posługiwano się w tamtej epoce. Dla odwiedzających to żywa lekcja historii: zamiast oglądać gotowe zabytki, można zobaczyć, jak powstają. Czym jest Campus Galli? Oficjalnie miejsce nosi nazwę „Campus Galli – Karolingische Klosterstadt Meßkirch”. To nowoczesne przedsięwzięcie budowlane, którego celem jest odtworzenie klasztoru z czasów karolińskich na podstawie planu z St. Gallen. Plan ten należy do najbardziej znanych dokumentów dotyczących średniowiecznej architektury klasztornej, dlatego projekt przyciąga zainteresowanie historyków, archeologów i miłośników rzemiosła. Gdzie leży i od kiedy można zwiedzać? Campus Galli znajduje się w pobliżu niewielkiego miasta Meßkirch, w lesie, mniej więcej 30 km na północ od Jeziora Bodeńskiego. Plac budowy jest otwarty dla zwiedzających od czerwca 2013 roku. Współrzędne miejsca to około 48,0335° N, 9,103° E, co ułatwia dojazd samochodem z okolic Jeziora Bodeńskiego i Szwabii. Jak finansowana jest budowa? Budowa to przedsięwzięcie długofalowe. Jej finansowanie opiera się na dochodach z funkcjonowania miejsca jako atrakcji turystycznej. Oznacza to, że każdy odwiedzający pośrednio wspiera dalszy rozwój osady i prace nad kolejnymi budynkami. Co warto wiedzieć przed wizytą? Campus Galli to plac budowy, a nie ukończony zabytek. Za każdym razem wygląda nieco inaczej, bo prace postępują. Metody pracy mają odtwarzać techniki z IX wieku, dlatego tempo budowy jest inne niż na współczesnych budowach. Miejsce leży w lesie, więc warto zaplanować wygodne obuwie i ubiór dostosowany do pogody. Godziny otwarcia i ceny biletów zmieniają się w zależności od sezonu. Sprawdź je na oficjalnej stronie przed wyjazdem. Najczęstsze pytania Czy Campus Galli to prawdziwy średniowieczny klasztor? Nie. To współczesny projekt odtwarzający klasztor karoliński według planu z St. Gallen z początku IX wieku, budowany metodami z epoki. Gdzie znajduje się Campus Galli? W pobliżu miasta Meßkirch w Badenii-Wirtembergii, w lesie, około 30 km na północ od Jeziora Bodeńskiego. Od kiedy można odwiedzać plac budowy? Od czerwca 2013 roku. Z czego utrzymuje się projekt? Długoterminowe finansowanie pochodzi z przychodów z działalności miejsca jako atrakcji turystycznej. Czy projekt jest ukończony? Nie, to osada w budowie. Właśnie możliwość obserwowania postępu prac jest jednym z głównych powodów, by tu zajrzeć, także po kilku latach od pierwszej wizyty. Dla kogo to miejsce? Campus Galli spodoba się rodzinom z dziećmi, miłośnikom historii średniowiecza, fanom archeologii eksperymentalnej oraz osobom zainteresowanym tradycyjnym rzemiosłem i budownictwem. Dobrze łączy się z wycieczką w rejon Jeziora Bodeńskiego i Górnej Szwabii.
-
Heuneburg
Hundersingen
Heuneburg to prehistoryczny celtycki gród nad górną Dunajem, w dzielnicy Hundersingen gminy Herbertingen w Badenii-Wirtembergii. Uchodzi za jedno z najważniejszych stanowisk archeologicznych z czasów Celtów w Europie Środkowej i bywa nazywane najstarszym miastem na północ od Alp. Gdzie leży Heuneburg i jak tam trafić? Stanowisko znajduje się w południowych Niemczech, około 14 kilometrów na wschód od Sigmaringen, w powiecie Sigmaringen. Leży między Ulm a Sigmaringen, nad Dunajem, niedaleko dzisiejszych granic ze Szwajcarią i Austrią. To dobry przystanek podczas podróży po Szwabii i okolicach Jeziora Bodeńskiego, dla osób zainteresowanych historią starożytną. Czym był Heuneburg? Heuneburg był wczesnoceltyckim siedliskiem obronnym i siedzibą możnych, czyli tak zwanym książęcym grodem. Źródła datują jego rozkwit na VI wiek p.n.e., a samo stanowisko wiąże z przełomem okresu halsztackiego i lateńskiego. Polska Wikipedia opisuje go jako siedzibę dynastii celtyckiego plemienia. To właśnie dlatego Heuneburg jest stale wymieniany przy opowieściach o najwcześniejszych ośrodkach władzy Celtów na północ od Alp. Jak duży jest gród? Ufortyfikowane jądro założenia ma około 300 metrów długości i do 150 metrów szerokości. Gród zajmuje wzniesienie nad Dunajem, co czyniło go naturalnie dogodnym miejscem obronnym. Poza samą cytadelą zachowały się rozległe ślady osad oraz miejsc pochówku, które obejmują kilka stuleci. Dzięki temu stanowisko pozwala śledzić nie tylko warownię, ale też życie ludzi wokół niej. Dlaczego warto go odwiedzić? Heuneburg należy do najbardziej znanych miejsc związanych z kulturą celtycką w Europie Środkowej. Kultura halsztacka, z którą wiąże się stanowisko, to epoka żelaza, a Heuneburg jest jednym z jej najważniejszych świadectw. Dla miłośników archeologii to okazja, by zobaczyć miejsce, w którym kształtowały się pierwsze ośrodki o charakterze miejskim w tej części kontynentu. Sam krajobraz górnego Dunaju, z szeroką doliną rzeki, ułatwia wyobrażenie sobie, dlaczego właśnie tu osiedlili się dawni władcy. Najczęstsze pytania Gdzie dokładnie leży Heuneburg? W dzielnicy Hundersingen gminy Herbertingen, około 14 km na wschód od Sigmaringen, w Badenii-Wirtembergii. Współrzędne to około 48,0947 N i 9,4119 E. Z jakiej epoki pochodzi Heuneburg? Z epoki żelaza, z czasów kultury halsztackiej i wczesnych Celtów. Rdzeń założenia datuje się na VI wiek p.n.e. Dlaczego nazywa się go najstarszym miastem na północ od Alp? Bo jako ufortyfikowany książęcy ośrodek z rozległym otoczeniem osad uchodzi za jeden z najwcześniejszych ośrodków o charakterze miejskim w tej części Europy. To określenie pojawia się często, choć ma charakter potoczny. Czy poza grodem są inne pozostałości? Tak, oprócz ufortyfikowanej cytadeli zachowały się rozległe ślady osad i miejsc pochówku z kilku stuleci. Jak duże jest ufortyfikowane jądro? Ma około 300 metrów długości i do 150 metrów szerokości. Dla kogo to miejsce? Dla osób, które lubią wyprawy śladami starożytnych kultur, dla rodzin zainteresowanych historią oraz dla podróżujących po południowych Niemczech szukających miejsc poza utartymi szlakami. Heuneburg przypomina, że Europa Środkowa miała rozwinięte ośrodki władzy na długo przed rzymskimi miastami nad Renem i Dunajem.
-
Weingut I
Ampfing
Weingut I to ruina niedokończonego bunkra z czasów II wojny światowej w lesie Mühldorfer Hart, w pobliżu Ampfing i Mühldorf am Inn w Górnej Bawarii. Dziś to jedno z najbardziej wymownych miejsc pamięci w południowych Niemczech: betonowy kolos, który miał służyć produkcji myśliwców odrzutowych, a stał się symbolem pracy niewolniczej i cierpienia więźniów obozu koncentracyjnego. Czym był Weingut I? „Weingut I" („Winnica I") to kryptonim projektu rozpoczętego w 1944 roku. Niemcy planowali tu półpodziemny, schronowy zakład zbrojeniowy, w którym miał powstawać Messerschmitt Me 262, pierwszy seryjnie produkowany samolot bojowy z napędem odrzutowym. Władze Rzeszy uznawały ten typ maszyny za kluczowy dla losów wojny. Według planów Weingut I miał, razem z pięcioma innymi chronionymi zakładami (w okolicach Landsbergu nad Lechem, w Kraju Sudetów i w Nadrenii), zapewnić ciągłość produkcji samolotu. Konstrukcję zaprojektowano jako ogromne sklepienie kolebkowe z żelbetu, złożone z 12 segmentów łuków. Pod nim w dziewięciokondygnacyjnej hali miały powstawać silniki Me 262. Do końca wojny zbudowano tylko część sklepienia, a sama fabryka nigdy nie ruszyła. Obiekt nie został więc wykorzystany zgodnie z przeznaczeniem. Cena budowy Budowa była możliwa dzięki pracy więźniów obozów koncentracyjnych, zakwaterowanych w obozach leśnych w Mühldorfer Hart i okolicy, m.in. w pobliżu przysiółka Holzgasse. Tysiące ludzi pracowało w skrajnie ciężkich warunkach, a wielu zmarło z wycieńczenia, chorób i w wyniku przemocy. Miejsce uznaje się za cmentarzysko ofiar, a liczby podawane przez instytucje pamięci są liczone w tysiącach. Co zobaczyć na miejscu? Ruiny bunkra — masywne betonowe łuki wyłaniające się spomiędzy drzew robią ogromne wrażenie skalą. Teren jest wpisany na bawarską listę zabytków. Miejsce pamięci — w 2018 roku w Mühldorfer Hart otwarto trzyczęściową KZ-Gedenkstätte, upamiętniającą ofiary obozu i opisującą historię budowy. Szlak leśny — dojście prowadzi przez las, więc warto zadbać o wygodne buty. Wskazówki dla zwiedzających Odwiedziny mają charakter refleksyjny: zachowaj powagę i szacunek wobec ofiar. Ruina jest betonową konstrukcją w lesie, dlatego trzymaj się wyznaczonych ścieżek, nie wspinaj się po elementach budowli i pilnuj dzieci. Godziny otwarcia i możliwość zwiedzania z przewodnikiem sprawdź wcześniej bezpośrednio u organizatorów miejsca pamięci. Więcej o historii obozu w Mühldorfie dowiesz się z wystawy w muzeum powiatowym w Mühldorf am Inn, które prezentuje dokumenty i przedmioty związane z obozem zewnętrznym KL Mühldorf. Najczęstsze pytania Gdzie leży Weingut I? W lesie Mühldorfer Hart w gminie Ampfing, w powiecie Mühldorf am Inn w Górnej Bawarii (ok. 48,24° N, 12,45° E). Do czego miał służyć bunkier? Do produkcji odrzutowych samolotów Messerschmitt Me 262 w półpodziemnej fabryce, chronionej przed nalotami. Czy bunkier został ukończony? Nie. Zbudowano tylko część betonowego sklepienia, a właściwa fabryka nigdy nie powstała. Czy to dobre miejsce na rodzinną wycieczkę? To przede wszystkim miejsce pamięci o ofiarach zbrodni nazistowskich. Starszym dzieciom i młodzieży można je pokazać, ale z odpowiednim wprowadzeniem i uwagą na teren. Dlaczego kryptonim brzmi „Winnica"? Takie nazwy kodowe miały maskować prawdziwy charakter przedsięwzięć zbrojeniowych.
-
Teatr Cuvilliés
München
Teatr Cuvilliés w Monachium to jedno z najpiękniejszych wnętrz rokokowych w Europie i dawny teatr dworski bawarskich władców, ukryty w kompleksie Residenz w centrum miasta. Czym jest Teatr Cuvilliés? To niewielka sala operowa, którą w latach 1751–1753 wzniósł architekt François de Cuvilliés. Teatr powstał jako dworska scena dla bawarskich elektorów i od początku miał zachwycać przepychem. Wnętrze pokrywa bogata snycerka: rzeźbione i złocone ozdoby, loże ułożone w kilku kondygnacjach i dekoracje, które tworzą jedną, spójną kompozycję w stylu rokoko. Dziś budowla zalicza się do najcenniejszych zabytków tego stylu w Niemczech. Dlaczego jest ważny dla historii muzyki? Najsłynniejsze wydarzenie w dziejach sceny to prapremiera opery „Idomeneo" Wolfganga Amadeusza Mozarta, która odbyła się 29 stycznia 1781 roku. Sala okazała się z czasem zbyt mała dla wielkich widowisk operowych, dlatego później przeniesiono je do znacznie większego Teatru Narodowego. Teatr Cuvilliés pozostał miejscem przedstawień w kameralnej skali. Jak przetrwał wojnę? Podczas II wojny światowej budynek w pierwotnym miejscu uległ zniszczeniu. Ocalało jednak drewniane wyposażenie wnętrza, które zawczasu zdemontowano i zabezpieczono w magazynie. Dzięki temu po wojnie można było odtworzyć teatr: w latach 1956–1958 odbudowano go w innej części Residenz, w pobliżu dziedzińca Apothekenhof, a oryginalne elementy wnętrza wróciły na swoje miejsce. To ważna informacja dla zwiedzających: oglądacie autentyczną dekorację z XVIII wieku, ale w nowym otoczeniu architektonicznym. Renowacja i powrót na scenę Po gruntownym remoncie teatr ponownie otwarto 14 czerwca 2008 roku. Na inaugurację wystawiono nową inscenizację „Idomenea" w reżyserii Dietera Dorna, pod dyrekcją Kenta Nagano. Mozartowski utwór wrócił więc do sali, w której po raz pierwszy zabrzmiał. Jak zwiedzać Teatr Cuvilliés? Teatr znajduje się w obrębie Residenz Monachium, dawnej rezydencji książąt, królów i elektorów Bawarii, w samym sercu starego miasta. Można go zwiedzać w ramach wizyty w pałacu, a podczas sezonu bywa także sceną koncertów i przedstawień. Warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia i terminy wydarzeń na oficjalnej stronie zarządu bawarskich pałaców, ponieważ dostęp zależy od harmonogramu spektakli i prób. Co zobaczyć w okolicy? Po wizycie w teatrze warto pozostać w Residenz: kompleks obejmuje wiele dziedzińców, sal reprezentacyjnych i muzeów. Niedaleko leży też Teatr Narodowy, czyli dom Bawarskiej Opery Państwowej, do której przeniesiono wielkie produkcje po czasach Mozarta, oraz plac Marienplatz z ratuszem. Najczęstsze pytania Kto zbudował Teatr Cuvilliés? Zaprojektował go François de Cuvilliés, a budowa trwała w latach 1751–1753. Co wystawiono tu po raz pierwszy? Najsłynniejszą prapremierą jest „Idomeneo" Mozarta z 29 stycznia 1781 roku. Czy wnętrze jest oryginalne? Tak, w dużej mierze. Drewniane elementy wnętrza zabezpieczono podczas wojny i zamontowano ponownie przy odbudowie w latach 1956–1958, w innym miejscu Residenz. Kiedy teatr otwarto po remoncie? 14 czerwca 2008 roku, nową inscenizacją „Idomenea". Dla kogo jest ta atrakcja? Dla miłośników muzyki klasycznej, architektury rokokowej i historii Bawarii. Zwiedzanie zajmuje zwykle krótko, więc łatwo połączyć je z resztą Residenz.
-
Altenburg
Ebersbach
Altenburg to pozostałości celtyckiego grodu obronnego na szczycie wzgórza Schlossberg w Spessarcie, między miejscowościami Soden (gmina Sulzbach am Main) i Ebersbach (gmina Leidersbach) w powiecie Miltenberg, w dolnej Frankonii w Bawarii. Nie ma tu nic wspólnego z turyngijskim miastem o tej samej nazwie: to stanowisko archeologiczne, otoczone lasem, dla osób lubiących historię, spacery i spokojne miejsca. Co to za miejsce? Altenburg, nazywany też Sodenburgiem, to wielka fortyfikacja wzniesiona na płaskim szczycie wzgórza. Obszar grodu ma około 365 m długości ze wschodu na zachód i około 180 m szerokości z północy na południe. Wierzchołek do dziś otaczają dwa pierścienie wałów, które wyraźnie widać w terenie. Jak stary jest gród? Dawniej, w czasach Królestwa Bawarii, przypisywano go kulturze pól popielnicowych i datowano na około 1000 r. p.n.e. Później pojawiła się hipoteza, że był to wczesnośredniowieczny gród ucieczkowy. Spór rozstrzygnęły dopiero badania. W latach 2008 i 2009 wykopaliska prowadził Archäologisches Spessartprojekt. Ustalono trzy fazy: Neolit (kultura michelsberska, ok. 4400–3500 p.n.e.): zachowały się jedynie charakterystyczne fragmenty ceramiki, więc wiadomo o tym okresie niewiele. Przełom epoki halsztackiej i La Tène: w wale wewnętrznym znaleziono zwęglone dębowe belki, prawdopodobnie szczątki zawalonego muru z drewnianymi słupami (Pfostenschlitzmauer). Dendrochronologia wykazała, że drewno ścięto nie wcześniej niż w 613 r. p.n.e., a datowanie radiowęglowe wskazuje na około 450 r. p.n.e. Wał zewnętrzny: powstał po zniszczeniu muru wewnętrznego. Z powodu braku znalezisk nie da się go dokładnie datować. Ogólnie przyjmuje się, że w okresie około 600–450 p.n.e. Altenburg był celtycką warownią. Prawdopodobnie kontrolował regionalne szlaki handlowe, a być może pełnił też funkcję reprezentacyjną. Co zostało do zobaczenia? Stanowisko ucierpiało przez wieki. W XIX i na początku XX wieku okoliczni mieszkańcy wybierali tu kamień na budowę, przez co całkowicie zniknęły resztki prostokątnej wieży lub budynku po wschodniej stronie. Szkody wyrządziły też kamieniołomy, rabunek, poszukiwacze skarbów oraz manewry wojsk amerykańskich po II wojnie światowej. Dlatego nic nie wiadomo o zabudowie wnętrza grodu. Dla zwiedzających przygotowano rekonstrukcje. Towarzystwa historyczne z Sulzbach i Leidersbach zbudowały kilkumetrowy model muru typu Pfostenschlitzmauer oraz „Keltenhaus”, czyli celtycki dom z ekspozycją. Są też tablice informacyjne, które tłumaczą historię i budowę wałów. Legenda Według miejscowego podania na wzgórzu strzeże skarbu zjawa zwana „Aleborgfraale”. Skarb można znaleźć tylko w noc przed dniem św. Jana i tylko wtedy, gdy podczas poszukiwań nie wypowie się ani słowa. Najczęstsze pytania Gdzie leży Altenburg w Spessarcie? Na wzgórzu Schlossberg między Soden a Ebersbach, w powiecie Miltenberg w Bawarii. Z jakiej epoki pochodzi? Główna faza to celtycka warownia z lat około 600–450 p.n.e., ale ślady osadnictwa sięgają neolitu. Czy są tu rekonstrukcje? Tak, kilkumetrowy model muru z drewnianymi słupami, celtycki dom i tablice informacyjne. Czy to to samo co Altenburg w Turyngii? Nie, to zupełnie inne miejsce o tej samej nazwie.
Zbieraj odznaki za odwiedzane miejsca
Pobierz NextOnTrip, odkrywaj nowe miejsca i odznaczaj swoje trasy.